Yıllık İzin Nedir?

Yıllık İzin Nedir?

4857 sayılı İş Kanunu’nun 53. maddesi uyarınca işe başladığı günden itibaren en az bir yıl çalışmış olan işçilere yıllık ücretli izin verilir. Bir yıllık süre hesaplanırken, işçinin deneme süresi de bu süreye dahil edilir.

Yıllık ücretli izin hakkından vazgeçilemez. Dolayısıyla işçi ile işveren arasında işçinin bu hakkından vazgeçtiğine ilişkin bir sözleşme imzalansa dahi bu sözleşme geçersiz olur.

Yıllık İzin Süreleri

İzin sürelerinin hesaplanmasında kişinin işyerindeki hizmet süresine (çalışma süresine) dikkat edilir. İş Kanununa göre işçilere verilecek izin süreleri en az aşağıdaki gibi olup bu süreler sözleşme ile artırılabilir; ancak azaltılamaz.

  • Hizmet süresi, bir yıldan beş yıla kadar (beş yıl dahil) olan işçilere 14 gün
  • Hizmet süresi, beş yıldan fazla on beş yıldan az olan işçilere 20 gün
  • Hizmet süresi, on beş yıl (dahil) ve daha fazla olan işçilere 26 gün

Ayrıca belirtmek gerekir ki; yer altı işlerinde çalışan işçilerin izin süreleri, yukarıdaki süreler dörder gün arttırılarak uygulanır.

İş Kanunu’na göre; onsekiz ve daha küçük yaştaki işçilerle, elli ve daha yukarı yaştaki işçilere verilecek izin süresi, yirmi günden az olamaz.

Yıllık İznin Uygulanması

Yıllık izin, işveren tarafından bölünemez. Ancak işçi ile işverenin anlaşması halinde izin, bir bölümü on günden aşağı olmamak üzere bölümler hâlinde kullanılabilir.

İşveren tarafından yıl içinde verilmiş bulunan diğer ücretli ve ücretsiz izinler veya dinlenme ve hastalık izinleri, yıllık izne mahsup edilemez. İzin süresine rastlayan ulusal bayram, hafta tatili ve genel tatil günleri izin süresinden sayılmaz.

Yıllık ücretli izinleri, işyerinin kurulu bulunduğu yerden başka bir yerde geçirecek olanlara istemde bulunmaları ve bu hususu belgelemeleri koşulu ile gidiş ve dönüşlerinde yolda geçecek süreleri karşılamak üzere işveren toplam dört güne kadar ücretsiz izin vermek zorundadır.

Yıllık İzin Ücreti Alacağı Nedir?

İşçinin kullanmadığı yıllık izinlerine ilişkin ücreti, iş sözleşmesinin sona ermesiyle birlikte talep edilebilir hale gelir. Burada iş sözleşmesinin hangi nedenle sona erdiğinin bir önemi bulunmamaktadır. Dolayısıyla işçi haksız nedenle iş sözleşmesini feshetse dahi kullanmadığı yıllık izinleri varsa, bunların ücretini işverenden talep edebilir.

İşçinin hak kazandığı ancak kullanılmayan yıllık izinleri, iş sözleşmesi devam ettiği sürece zamanaşımına uğramaz. Kullanılmayan izinler, bir sonraki yıla devrolur. İş sözleşmesinin, herhangi bir nedenle sona ermesi halinde işçinin hak kazanıp da kullanmadığı izin sürelerine ait ücreti, sözleşmenin sona erdiği tarihteki ücreti üzerinden kendisine veya hak sahiplerine ödenir.

Yıllık izin ücretine ilişkin zamanaşımı süresi iş sözleşmesinin sona ermesiyle birlikte başlar. Buna göre işçi, iş sözleşmesinin sona ermesinden itibaren beş yıllık zamanaşımı süresi içerisinde alacağına ilişkin davayı açmalıdır.