Adli Sicil Kaydı Nedir?

Adli Sicil Kaydı Nedir?

Adli sicil kaydı, halk arasında sabıka kaydı olarak da ifade edilmektedir. Zira halkın önemli bir kesimi, sadece hapis cezalarına ilişkin kayıtların adli sicil kaydı içerisinde yer aldığını düşünmektedir. Halbuki adli sicil kaydında sadece hapis cezalarına ilişkin kayıtlar yer almaz.

Adli Sicil Kanunu’na göre adli sicil kaydı, kişi hakkındaki ceza ve güvenlik tedbirlerine ilişkin bilgilerin muhafaza edildiği bir sistemdir. Ceza ve güvenlik tedbirlerine ilişkin bilgilerin adli sicil kaydı içerisinde yer alabilmesi için, kişi hakkında ceza ve güvenlik tedbiri kararı verilen mahkeme kararları kesinleşmiş olmalıdır. Kesinleşmeyen mahkeme kararlarına ilişkin bilgiler veya sonuçlanmamış davalara ilişkin bilgiler adli sicil kaydına kaydedilmez.

Adli Sicil Kanunu’nun 2. maddesine göre, hakkında Türk mahkemeleri veya yabancı ülke mahkemeleri tarafından kesinleşmiş ve Türk Hukukuna göre tanınan mahkumiyet kararı bulunan Türk vatandaşları ile Türkiye’de suç işlemiş olan yabancıların kayıtları da dahil tüm adli sicil bilgileri; mahallinde bilgisayar ortamına aktarılmasını takiben, Adalet Bakanlığı Adli Sicil ve İstatistik Genel Müdürlüğündeki Merkezi Adli Sicilde tutulur.

Adli sicil kaydınızı bu linkten sorgulayabilirsiniz.

Adli Sicil Kaydı İçerisine Hangi Bilgiler Kaydedilir?

Adli sicil kaydına hangi bilgilerin kaydedileceği, Adli Sicil Kanunu’nun 4. maddesinde sayılmıştır.

Kişiler hakkında verilen, kesinleşmiş mahkumiyet hükümleri adli sicil kaydı içerisine kaydedilir. Kesinleşmiş mahkumiyet kararlarından sadece hapis cezaları anlaşılmamalıdır. Adli para cezaları, hapis cezasının ertelenmesine ilişkin kararlar, akıl hastalığı nedeniyle hükmedilen güvenlik tedbirleri gibi kararlar da adli sicil kaydına işlenen bilgilerdendir.

Hapis Cezalarına İlişkin Adli Sicil Kaydı İçerisine İşlenecek Bilgiler

Kişiye verilen hapis cezası adli sicil kaydı içerisine kaydedilir. Hapis cezası kaydı ile bağlantılı olarak aşağıdaki bilgiler de adli sicil kaydına kaydedilir:

  • Hapis cezasına mahkumiyet kararı,
  • Koşullu salıverilme kararı,
  • Koşullu salıverilmede denetim süresinin uzatılmasına ilişkin karar,
  • Koşullu salıverilme kararının geri alınmasına dair karar,
  • Hapis cezasının infazının tamamlandığı hususu,

Hapis Cezalarının Ertelenmesi Halinde Adli Sicil Kaydı İçerisine İşlenecek Bilgiler

Kişilere verilen hapis cezasının ertelenmesine ilişkin kesinleşmiş karar da adli sicil kaydı içerisine kaydedilir. Bu kararla birlikte aşağıdaki bilgiler de adli sicil kaydına kaydedilir:

  • Denetim süresi,
  • Denetim süresinin yükümlülüklere uygun veya iyi halli olarak geçirilmesi dolayısıyla cezanın infaz edilmiş sayıldığı hususu,
  • Ertelenen hapis cezasının infaz kurumunda çektirilmesine ilişkin karar,

Adli Para Cezasına İlişkin Adli Sicil Kaydı İçerisine İşlenecek Bilgiler

Kişinin adli para cezası ile cezalandırılması halinde de bu karar adli sicil kaydına işlenir. Ayrıca adli para cezası ile bağlantılı olarak aşağıdaki bilgiler de adli sicil kaydında yer alır:

  • Adli para cezasına ilişkin mahkûmiyet hükmü,
  • Adli para cezasının ödenmek suretiyle infaz edildiği hususu,
  • Adli para cezasının tazyik hapsi suretiyle kısmen veya tamamen infaz edildiği hususu,
  • Adli para cezasının tazyik hapsinden sonra kalan kısmının ödenmek suretiyle infaz edildiği hususu,

Kısa Süreli Hapis Cezasına Seçenek Yaptırıma Mahkumiyet Halinde Adli Sicil Kaydına İşlenecek Bilgiler

Kısa süreli hapis cezasına seçenek yaptırıma mahkumiyet halinde, bu karar adli sicil kaydına işlenir. Bu kararla birlikte aşağıdaki hususlar da adli sicil kaydına kaydedilir:

  • Kısa süreli hapis cezasına seçenek yaptırım olarak, adli para cezasına mahkûmiyet veya güvenlik tedbiri uygulanması hükmü,
  • Kısa süreli hapis cezasına seçenek yaptırım olarak hükmedilen güvenlik tedbirinin gereklerinin yerine getirilmemesi dolayısıyla hapis cezasının infazına ilişkin karar,
  • Kısa süreli hapis cezasına seçenek yaptırım olarak hükmedilen güvenlik tedbirinin değiştirilmesine ilişkin karar,

Belli Hakları Kullanmaktan Yoksun Bırakılma İle İlgili Olarak Adli Sicil Kaydına İşlenecek Bilgiler

Belirli hakları kullanmaktan yoksun bırakılma ile ilgili olarak aşağıdaki bilgiler, adli sicil kaydı içerisine kaydedilir:

  • Kasten işlenen bir suç nedeniyle hapis cezasına mahkumiyetin kanuni sonucu olarak yoksun kalınan haklara cezanın ertelenmesi dolayısıyla getirilen istisnaya ilişkin karar,
  • Mahkumiyet hükmüyle bağlantılı olarak verilen, belli bir hak ve yetkinin kullanılmasının veya belli bir meslek veya sanatın icrasının yasaklanmasına ya da sürücü belgesinin geri alınmasına ilişkin karar,

Kesinleşmiş Mahkumiyet Hükümleri İle İlgili Olarak Adli Sicil Kaydına İşlenen Diğer Bilgiler

Kesinleşmiş mahkumiyet hükümleri ile ilgili olarak aşağıdaki bilgiler de adli sicil kaydına işlenir:

  • Türk vatandaşı hakkında yabancı mahkemeden verilmiş ve kesinleşmiş olan mahkumiyet kararının Türk hukuku bakımından doğurduğu hak yoksunluklarına ilişkin olarak Cumhuriyet savcısının istemi üzerine mahkemece verilen karar,
  • Ceza mahkumiyetini bütün sonuçlarıyla ortadan kaldıran şikayetten vazgeçme veya etkin pişmanlık dolayısıyla verilen karar,
  • Ceza zamanaşımının dolduğunun tespitine ilişkin karar,
  • Genel veya özel affa ilişkin kanun; özel affa ilişkin Cumhurbaşkanlığı kararı,
  • Askeri Ceza Kanununa göre verilmiş mahkumiyet kararlarındaki feri cezalar,
  • Akıl hastalığı nedeniyle hükmedilen güvenlik tedbirlerine ilişkin kararlar,

Adli Sicil Kaydına İşlenemeyecek Bilgiler Nelerdir?

Adli Sicil Kanunu’nun 5. maddesinde, adli sicil kaydına işlenemeyecek bilgiler sayılmıştır. Buna göre aşağıdaki bilgiler adli sicil kaydına işlenmez:

  • Disiplin suçlarına ve sırf askeri suçlara ilişkin mahkumiyet hükümleri,
  • Disiplin veya tazyik hapsine ilişkin kararlar,
  • İdari para cezasına ilişkin kararlar,

Hükmün Açıklanmasının Geri Bırakılması Kararı Adli Sicil Kaydında Gözükür Mü?

Hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararı, bunlara özgü bir sisteme kaydedilir. Hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararı, ancak bir soruşturma veya kovuşturmayla bağlantılı olarak mahkeme, hakim veya Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından istenilmesi halinde verilmek üzere kaydedilir. Dolayısıyla kurumlara (iş yeri vb.) verilmek üzere kişinin kaymakamlıklardan aldığı adli sicil kaydında hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına ilişkin kayıt gözükmez.

Adli Sicil Kaydı Kimlere Verilebilir?

Adli sicil bilgileri, ilgili kişiye, vekaletnamede açıkça yetkisi bulunmak koşuluyla ilgili kişinin vekiline, kamu kurum ve kuruluşlarına, kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarına verilebilir.

Adli sicil bilgileri yazılı olarak talep edilmelidir. Ayrıca adli sicil bilgileri talep edilirken, kullanılış amacı ve verileceği merci belirtilmelidir.

Adli Sicil Bilgileri Nasıl ve Ne Zaman Silinir?

Adli sicil kaydında yer alan bilgilerin silinmesi hususu Adli Sicil Kanunu’nda belirtilmiştir. Öncelikle belirtmek gerekir ki kişinin ölümü üzerine adli sicil kaydında yer alan bilgiler tamamen silinir. Aşağıdaki durumlarda ise kişinin adli sicil kaydındaki bilgiler silinerek, arşiv kaydına alınır:

  • Cezanın veya güvenlik tedbirinin infazının tamamlanması halinde,
  • Ceza mahkumiyetini bütün sonuçlarıyla ortadan kaldıran şikayetten vazgeçme veya etkin pişmanlık durumlarının oluşması halinde,
  • Ceza zamanaşımının dolması halinde,
  • Genel af halinde,

Adli para cezasına mahkumiyet hükümleri ile cezanın ertelenmesine ilişkin hükümler, adli sicil kaydına alınmadan doğrudan arşive kaydedilir.

Arşiv Bilgilerinin Silinmesi

Kural olarak ilgilinin arşive alınan adli sicil kaydı, 5 yıl sonra silinir. Ayrıca arşiv kayıtları ilgilinin ölümü üzerine de silinir.

TCK dışındaki kanunlarda bir hak yoksunluğuna neden olan mahkumiyetler bakımından ise farklı süreler öngörülmüştür. Buna göre adli sicil kaydının arşive alınma koşullarının oluştuğu tarihten itibaren;

  • Yasaklanmış hakların geri verilmesi kararı alınması koşuluyla 15 yıl,
  • Yasaklanmış hakların geri verilmesi kararı alınması koşulu aranmaksızın 30 yıl,

sonra arşiv kaydı silinir. Adli sicil kaydı sildirme dilekçesi örneği için tıklayınız.